Bij PIM Werkt geloven we dat een eerlijke en inclusieve arbeidsmarkt begint bij werkgevers die durven kijken naar wie er nog niet aan tafel zit. Diversiteit gaat over de samenstelling van je team. Inclusie bepaalt of ieder teamlid ook echt mee mag doen.
Dat verschil lijkt klein, maar is in de praktijk allesbepalend.
Zoals Janine Vos, Chief HR Officer bij Rabobank, zegt:
“Je kunt nog zoveel mensen aannemen met verschillende achtergronden, maar als zij zich niet gehoord of gezien voelen, verandert er niets.”
Wij roepen werkgevers op: laat diversiteit niet bij woorden. Zet samen met PIM Werkt de stap naar inclusie in de praktijk.
Wat verstaan we onder diversiteit op de werkvloer?
Diversiteit omvat alle zichtbare en onzichtbare verschillen tussen mensen. Denk aan:
- Leeftijd en gender
- Etniciteit en culturele achtergrond
- Arbeidsvermogen en opleidingsniveau
- Neurodiversiteit
- Taalvaardigheid
- Seksuele oriëntatie
- Levensbeschouwing en denkwijzen
Diversiteit is dus meer dan een mix van leeftijden en culturen. Het gaat ook over mensen met verschillende denkwijzen, leerstijlen, levensfasen en ervaringen.
Toch is een divers team niet per definitie een inclusief team.
En wat is inclusie precies?
Inclusie betekent dat je actief ruimte maakt voor alle stemmen aan tafel. Het is de basis voor vertrouwen, samenwerking en innovatie. Zonder inclusie voelen mensen zich niet veilig genoeg om bij te dragen. En blijft talent onbenut.
Een team kan op papier divers zijn, maar als er geen aandacht is voor inclusie, verandert er in de praktijk weinig. Zoals Janine Vos stelt:
“Diversiteit gaat over uitgenodigd worden voor een feest. inclusie gaat over durven te dansen op het feest. Gelijkheid gaat over uitgenodigd worden tot de feestcommissie. Mensen haken af wanneer ze telkens het gevoel hebben dat hun inbreng er niet toe doet. Dan verlies je als organisatie niet alleen talent, maar ook perspectief.’
Diversiteit zonder inclusie is een lege huls
Zonder inclusie zijn diversiteitscijfers niets meer dan een loze optelsom. Je kunt een personeelsbestand hebben dat op papier perfect gebalanceerd is, maar als mensen zich niet vrij voelen om mee te praten, bij te dragen of zichzelf te zijn, verandert er niets in de praktijk. Dan blijft diversiteit oppervlakkig.
Want zonder echte inclusie krijg je geen innovatie, geen betere besluitvorming en zeker geen loyale medewerkers. Sterker nog: het kan leiden tot frustratie en verloop bij juist de mensen die je graag aan boord wilt houden.
Een herkenbaar voorbeeld van een gebrek aan inclusie op de werkvloer
Aan de vergadertafel zit een team met een diverse samenstelling. Verschillende leeftijden, culturen en achtergronden zijn vertegenwoordigd. Maar zodra het gesprek op gang komt, voeren twee extraverte senior collega’s het hoogste woord. Een junior medewerker houdt zich stil, bang om iets ‘verkeerds’ te zeggen. Een collega met Nederlands als tweede taal komt niet tot zijn punt. De leidinggevende mist de signalen. Resultaat: mensen zijn er wel, maar doen niet mee. Een voorbeeld van diversiteit zonder inclusie.
Wat vraagt inclusief werkgeven van werkgevers?
Hier zijn vijf belangrijke voorwaarden:
- Zorg voor psychologische veiligheid
Alleen wanneer mensen zich veilig voelen, zijn ze zichzelf en durven ze vragen te stellen en fouten te maken. Dat is de basis voor vertrouwen, betrokkenheid en innovatie. - Herken (onbewuste) vooroordelen
Wees je bewust van blinde vlekken in werving, beoordeling en samenwerking. Gebruik objectieve selectiecriteria en vermijd aannames over wat ‘past’. - Geef álle medewerkers gelijke kansen
Kijk kritisch naar je instroom, doorstroom en behoud. Bied leer- en ontwikkelkansen voor iedereen, ongeacht achtergrond of taalniveau. - Investeer in inclusief leiderschap
Leidinggevenden spelen een sleutelrol. Train hen in luisteren, ruimte geven en het stimuleren van diversiteit in het team. - Pas je organisatie aan aan de mens
Biedt maatwerk waar nodig. Denk aan taalondersteuning, flexibele werktijden, aangepaste werkplekken en gebedsruimtes. Verschil omarmen vraagt om aanpassingen. - Maak inclusie onderdeel van je strategie
Zorg dat het geen los project is. Koppel inclusie aan je missie, stel doelen en deel je voortgang transparant
Wil je je verder verdiepen in diversiteit en inclusie?
- Lees meer over PSO-keurmerk (Prestatieladder Socialer Ondernemen)
- Vraag werkgeversadvies op maat aan
- Luister de Podcast “Alles in huis” van Janine Vos op Spotify